♥ Wspieraj nas（https://www.zwrotnikraka.pl/wspieraj-nas/）
♥ Wspieraj nas（https://www.zwrotnikraka.pl/wspieraj-nas/）
O nas（https://www.zwrotnikraka.pl/o-nas/）
Newsy（https://www.zwrotnikraka.pl/category/wydarzenia/）
CENTRUM PRASOWE（https://www.zwrotnikraka.pl/category/wydarzenia/centrum-prasowe/）
System opieki onkologicznej（https://www.zwrotnikraka.pl/category/wydarzenia/system-opieki-onkologicznej/）
AKCJE I KAMPANIE（https://www.zwrotnikraka.pl/category/wydarzenia/akcje-i-kampanie-prozdrowotne/）
KONFERENCJE I WEBINARY（https://www.zwrotnikraka.pl/category/wydarzenia/konferencje-onkologiczne/）
WARSZTATY ONKOLOGICZNE（https://www.zwrotnikraka.pl/category/wydarzenia/warsztaty-onkologiczne/）
OŚRODKI I SZPITALE（https://www.zwrotnikraka.pl/category/wydarzenia/osrodki-szpitale-onkologiczne/）
Onkogenetyka（https://www.zwrotnikraka.pl/category/baza-wiedzy/genetyka-raka/）
Antyrak（https://www.zwrotnikraka.pl/category/antyrak-lifestyle/）
Profilaktyka onkologiczna（https://www.zwrotnikraka.pl/category/antyrak-lifestyle/badania-profilaktyczne/）
DIETA ANTYRAKOWA（https://www.zwrotnikraka.pl/category/antyrak-lifestyle/dieta-antyrakowa/）
Czynniki rakotwórcze i mutagenne（https://www.zwrotnikraka.pl/category/antyrak-lifestyle/czynniki-rakotworcze/）
KSIĄŻKI I FILMY O RAKU（https://www.zwrotnikraka.pl/category/antyrak-lifestyle/ksiazki-i-filmy-o-raku/）
Nowotwory（https://www.zwrotnikraka.pl/category/katalog-nowotworow/）
RAK PŁUCA（https://www.zwrotnikraka.pl/category/katalog-nowotworow/rak-pluca/）
RAK PIERSI（https://www.zwrotnikraka.pl/category/katalog-nowotworow/rak-piersi-katalog-nowotworow/）
RAK JELITA GRUBEGO（https://www.zwrotnikraka.pl/category/katalog-nowotworow/rak-jelita-grubego/）
GINEKOLOGICZNE（https://www.zwrotnikraka.pl/category/katalog-nowotworow/nowotwory-ginekologiczne/）
UKŁAD MOCZOWO-PŁCIOWY（https://www.zwrotnikraka.pl/category/katalog-nowotworow/nowotwory-ukladu-moczowego-plciowego/）
PRZEWODU POKARMOWEGO（https://www.zwrotnikraka.pl/category/katalog-nowotworow/nowotwory-przewodu-pokarmowego/）
Nowotwory BRCA-zależne（https://www.zwrotnikraka.pl/category/katalog-nowotworow/nowotwory-brca-zalezne/）
NOWOTWORY SKÓRY（https://www.zwrotnikraka.pl/category/katalog-nowotworow/nowotwory-skory/）
GUZY MÓZGU I OUN（https://www.zwrotnikraka.pl/category/katalog-nowotworow/guzy-mozgu-i-oun/）
REGIONU GŁOWY I SZYI（https://www.zwrotnikraka.pl/category/katalog-nowotworow/nowotwory-glowy-i-szyi/）
ONKOHEMATOLOGIA（https://www.zwrotnikraka.pl/category/katalog-nowotworow/onkohematologia/）
TKANEK MIĘKKICH I KOŚCI（https://www.zwrotnikraka.pl/category/katalog-nowotworow/tkanki-lacznej-i-tkanek-miekkich/）
NOWOTWORY U DZIECI（https://www.zwrotnikraka.pl/category/katalog-nowotworow/nowotwory-u-dzieci-baza-wiedzy/）
Baza Wiedzy（https://www.zwrotnikraka.pl/category/baza-wiedzy/）
OBJAWY RAKA（https://www.zwrotnikraka.pl/category/baza-wiedzy/objawy-raka-baza-wiedzy/）
Wykrywanie, badania（https://www.zwrotnikraka.pl/category/baza-wiedzy/diagnostyka-onkologiczna/）
Diagnostyka genetyczna（https://www.zwrotnikraka.pl/category/baza-wiedzy/genetyka-raka/）
Badania molekularne（https://www.zwrotnikraka.pl/category/baza-wiedzy/diagnostyka-molekularna/）
BIOLOGIA NOWOTWORÓW（https://www.zwrotnikraka.pl/category/baza-wiedzy/biologia-nowotworow/）
WSPARCIE ŻYWIENIOWE（https://www.zwrotnikraka.pl/category/baza-wiedzy/wsparcie-zywieniowe/）
Badania kliniczne（https://www.zwrotnikraka.pl/category/baza-wiedzy/badania-kliniczne-lekow-onkologicznych/）
CIĄŻA, SEKS, FERTILITY（https://www.zwrotnikraka.pl/category/baza-wiedzy/ciaza-seks-fertility/）
Leczenie（https://www.zwrotnikraka.pl/category/leczenie/）
STANDARDY LECZENIA（https://www.zwrotnikraka.pl/category/leczenie/aktualne-standardy-leczenia-nowotworow/）
Innowacje w leczeniu（https://www.zwrotnikraka.pl/category/leczenie/nowe-metody-leczenia-raka/）
NOWE LEKI NA RAKA（https://www.zwrotnikraka.pl/category/leczenie/nowe-leki-na-raka/）
Chirurgia, robotyka（https://www.zwrotnikraka.pl/category/leczenie/chirurgia-onkologiczna/）
RADIOTERAPIA（https://www.zwrotnikraka.pl/category/leczenie/radioterapia/）
CHEMIOTERAPIA（https://www.zwrotnikraka.pl/category/leczenie/chemioterapia/）
IMMUNO-ONKOLOGIA（https://www.zwrotnikraka.pl/category/leczenie/immunoterapia/）
Onkologia precyzyjna（https://www.zwrotnikraka.pl/category/leczenie/onkologia-precyzyjna/）
TERAPIA CELOWANA（https://www.zwrotnikraka.pl/category/leczenie/terapia-celowana/）
LECZENIE WSPOMAGAJĄCE（https://www.zwrotnikraka.pl/category/leczenie/leczenie-wspomagajace/）
Niekonwencjonalne（https://www.zwrotnikraka.pl/category/leczenie/terapie-niekonwencjonalne-alternatywne/）
Pomoc（https://www.zwrotnikraka.pl/category/psychoonkologia/）
WSPARCIE INFORMACYJNE（https://www.zwrotnikraka.pl/category/psychoonkologia/wsparcie-dla-chorych-na-raka/）
HISTORIE PACJENTÓW（https://www.zwrotnikraka.pl/category/psychoonkologia/historie-pacjentow-onkologicznych/）
DLA PACJENTA（https://www.zwrotnikraka.pl/category/psychoonkologia/wsparcie-psychoonkologiczne-dla-pacjenta/）
DLA OPIEKUNA（https://www.zwrotnikraka.pl/category/psychoonkologia/porady-psychoonkologiczne-dla-opiekuna/）
Pielęgnacja i uroda（https://www.zwrotnikraka.pl/category/psychoonkologia/pielegnacja-i-uroda/）
socjalna, praca, finanse（https://www.zwrotnikraka.pl/category/psychoonkologia/pomoc-socjalna-praca-finanse/）
FAZA TERMINALNA（https://www.zwrotnikraka.pl/category/psychoonkologia/faza-terminalna-choroby/）
Zdrowie（https://www.zwrotnikraka.pl/category/zdrowie/）
Pierwsza pomoc（https://www.zwrotnikraka.pl/category/zdrowie/pierwsza-pomoc/）
AI, MedTech, cyfryzacja（https://www.zwrotnikraka.pl/category/zdrowie/cyfryzacja-ai-technologia/）
Ginekologia（https://www.zwrotnikraka.pl/category/zdrowie/ginekologia/）
Wirusologia（https://www.zwrotnikraka.pl/category/zdrowie/wirusologia/）
Wakcynologia（https://www.zwrotnikraka.pl/category/zdrowie/szczepienia/）
Psychologia（https://www.zwrotnikraka.pl/category/zdrowie/psychologia/）
Obesitologia（https://www.zwrotnikraka.pl/category/zdrowie/obesitologia/）
Neurologia（https://www.zwrotnikraka.pl/category/zdrowie/neurologia/）
Choroby rzadkie（https://www.zwrotnikraka.pl/category/zdrowie/choroby-rzadkie/）
Wybierz stronę
Czy badania genetyczne w onkologii można wykonać na NFZ? Przewodnik dla pacjentów
Fundacja Wiedzieć Więcej（https://www.zwrotnikraka.pl/author/fundacja-wiedziec-wiecej/） | wrz 30, 2026 | Aktualności ze świata onkologii（https://www.zwrotnikraka.pl/category/wydarzenia/）, Baza wiedzy o raku（https://www.zwrotnikraka.pl/category/baza-wiedzy/）, Centrum prasowe（https://www.zwrotnikraka.pl/category/wydarzenia/centrum-prasowe/）, Diagnostyka genetyczna nowotworów（https://www.zwrotnikraka.pl/category/baza-wiedzy/genetyka-raka/）, O tym się mówi（https://www.zwrotnikraka.pl/category/o-tym-sie-mowi/）
Dodaj Zwrotnik Raka do źródeł w Google（https://www.google.com/preferences/source?q=zwrotnikraka.pl）
Współczesna onkologia w coraz większym stopniu opiera się na medycynie personalizowanej, czyli leczeniu „szytym na miarę”. Kluczem do takiego postępowania jest precyzyjna diagnostyka molekularna i genetyczna. Wielu pacjentów onkologicznych zadaje sobie jednak ważne pytanie: czy te niezwykle nowoczesne i często kosztowne badania są refundowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia (NFZ)?
Odpowiedź brzmi: tak, badania genetyczne można wykonać na NFZ i są one refundowane , o ile istnieją ku temu odpowiednie wskazania medyczne. W onkologii mówimy jednak o dwóch różnych rodzajach badań genetycznych, które służą innym celom, wykonuje się je z innego materiału i są finansowane na innych zasadach. Warto poznać tę różnicę, zanim zapyta się lekarza o konkretne badanie i jego refundację.
Dwa rodzaje badań genetycznych w onkologii
Badania somatyczne (badanie guza) sprawdzają mutacje, które pojawiły się wyłącznie w komórkach nowotworu – nie są dziedziczone i nie dotyczą pozostałych komórek organizmu ani rodziny pacjenta. Materiałem do takiego badania jest fragment tkanki nowotworowej (np. wycinek pobrany podczas biopsji lub zabiegu operacyjnego) lub biopsja płynna（https://www.zwrotnikraka.pl/plynna-biopsja-diagnostyka-onkologiczna/）. Wynik decyduje o tym, czy dany lek celowany lub immunoterapia będą u pacjenta skuteczne – to badanie jest w praktyce „przepustką” do konkretnego leczenia.
Badania germinalne, czyli wrodzone (badanie z krwi) sprawdzają zmiany obecne we wszystkich komórkach organizmu od urodzenia, a więc mogące zostać przekazane dzieciom i innym członkom rodziny. Najczęstszym przykładem w onkologii są mutacje w genach BRCA1 i BRCA2（https://www.zwrotnikraka.pl/mutacje-genow-brca1-i-brca2-dziedziczny-rak-piersi-i-rak-jajnika/）. Materiałem do badania jest krew obwodowa (czasem ślina). Wynik ma znaczenie zarówno dla wyboru terapii u samego pacjenta, jak i dla oceny ryzyka zachorowania u jego krewnych.
Oba rodzaje badań mogą być finansowane przez NFZ – poniżej wyjaśniamy, na jakich zasadach.
Badania genetyczne w praktyce – przykłady dla raka piersi
Zanim onkolog zakwalifikuje pacjenta do leczenia celowanego, tkanka nowotworu musi zwykle przejść badanie molekularne. Taka diagnostyka jest finansowana w ramach kwalifikacji do programu lekowego, w którym pacjent jest leczony – nie wymaga osobnego skierowania do poradni genetycznej ani dodatkowej wizyty. Organizuje ją ośrodek prowadzący leczenie.
Badanie mutacji w genach PIK3CA, AKT1 i PTEN (wykonane z tkanki lub biopsji płynnej) – od października 2025 r. umożliwia kwalifikację do nowej terapii (kapiwasertyb z fulwestrantem) u pacjentek z hormonozależnym, HER2-ujemnym rakiem piersi po niepowodzeniu wcześniejszego leczenia hormonalnego.
Badanie mutacji germinalnych w genach BRCA1/BRCA2 (wykonane z krwi) – decyduje o możliwości zastosowania inhibitorów PARP (olaparyb, talazoparyb) oraz informuje o dziedziczeniu ryzyka zachorowania na nowotwory BRCA-zależne.
Powyższe przykłady pokazują, że badanie genetyczne jest dziś standardowym, refundowanym elementem kwalifikacji do nowoczesnego leczenia – nie dodatkowym, płatnym „ekstra” krokiem
WARTO WIDZIEĆ: TESTY I BADANIA W RAKU PIERSI（https://www.zwrotnikraka.pl/testy-genetyczne-rak-piersi/）
Badania germinalne ( BRCA1/BRCA2 ) – gdzie i w jakich warunkach pobiera się materiał?
W kontekście zmian wrodzonych w oddziale onkologii bądź chirurgii wykonuje się głównie badanie genów BRCA1 i BRCA2 – u pacjentek z rakiem piersi spełniających kryteria młodego wieku zachorowania lub obciążenia rodzinnego.